Boris Jovanović Kastel

Početak » Uncategorized » U NIKŠIĆU PROMOVISAN KASTELOV “TESTAMENT U ŠKOLJKAMA” – VIDEO

U NIKŠIĆU PROMOVISAN KASTELOV “TESTAMENT U ŠKOLJKAMA” – VIDEO

Kategorije


Poštovaocima pisane riječi i pred brojnom publikom, u Gradskoj kući predstavljeno je unutrašnje poetsko i životno more crnogorskog i mediteranskog pjesnika Borisa Jovanovića Kastela u novoj knjizi Testament u školjkama objavljenoj nedavno u izdavačkoj kući Shura Publikacije iz Opatije u renomiranoj ediciji Poentes drugog kola Geopoetike specijalizovanog za objavljivanje djela evropskih autora. Izdavač u svom pogovoru ističe da je posebno zadovoljstvo predstaviti ljubiteljima poezije u Hrvatskoj i šire – svugdje gdje se razumije isti jezik (poezije), crnogorskog i mediteranskog, našeg, pjesnika Borisa Jovanovića Kastela koji važi za jednog od najvećih pjesnika Mediterana. (…). Kastel slovi za jedinstvenog pjesnika mediteranskog senzibiliteta koji vremenski i prostorno prenosi iskonsku vibraciju Sredozemlja i njome obogaćuje naše živote i naše viđenje svijeta. Poezija koja premošćuje stoljeća i spaja obale, kulture i zemlje, kruh i sol je one memorije nužne za budućnost, za našu ukotvljenost u vremenu i prostoru.
Kastel je objavio preko dvadesest knjiga poezije i eseja. Poezija mu je prevođena na italijanski, engleski, češki, mađarski, albanski, poljski, makedonski, slovački, ukrajinski i slovenački jezik. Zastupljen je u antologijama crnogorske, ex-Yu, slovenske i evropske poezije.

Sa pjesnikom o Mediteranu, kao njegovom svetioniku, te sudbini Mediterana kao crnogorskoj sudbini, razgovarala je dr Vesna Vukićević – Janković, njegošolog i profesorica na Filološkom fakultetu u Nikšiću. Obraćajući se nikšićkoj publici, ona je konstatovala da su bezuspješni pokušaji da svijet obuhvatimo naučno, objasnimo filosofski, dohvatimo intuitivno ili objasnimo iskustveno te da uvjek ostaje onaj dio koji svemu izmiče. Prema njenim riječima to može da izjasni i objasni, da nam opiše  samo pravi pjesnik i samo prava poezija. Tvrdi da je Boris Kastel upravo jedan od njih  ističući kako je veliki broj kritičkih prikaza, eseja, nadahnutih poetskih stihova, poput onih od renomirane pjesnikinje i teoretičarke književnosti Dragice Užareve, napisano i nadahnuto njegovim stihovima. Kao dopunu svom izlaganju Vukićević Janković prezentovala je fragmenat  kritičkog promišljanja slovenačkog spisatelja Ivana Dobnika o Kastelovom stvaralačkom opusu: Mediteran Kavafisa i Seferisa, ali i Kvazimoda i Montalea, te Sapfo, Valeryja , Kamija i brojnih drugih poeta Španjolske, Grčke, Italije, jadranske obale, maloazijske i sjevernoafričke obale, jeste opijat za stvaranje jedne od najvećih poetičkih atmosfera svjetske poezije. Boris Jovanović Kastel se rodio među one najveće, najbolje čiste duše morskog i vazdušnog jezika. Poetski imaginarij Borisa Jovanovića Kastela je višestruko zanimljiv. Odabir naslova poput Ručak na hridini, Pozivno pismo suncu, More u naručju, Čekaju li nas brodovi, Mediteranski indigo, Vjenčanje sa sipom dodatno privlače pažnju čitaoca, ističe se u izlaganju recenzentkinje ove knjige.

O Mediteranu kao unutrašnjem i životnom moru, te o pjesničkom i životnom hodočašću , govorio je i sâm autor tvrdeći da je Mediteran hiljadu stvari u isti mah.To je, zapravo, simbol pobjede civilizovanog čovjeka nad jednim ništavilom vremena, odnosno njegovom prolaznošću. Ja, izgleda, cijelog života i onog poetskog i onog ličnog, pišem jednu jedinu knjigu posvećenu Mediteranu. I rekao bih našoj mediteranskoj sudbini, tako da je i ovaj Testament u školjkama jedan kamičak u tom beskrajnom, bezvremenom i ponornom mozaiku. Zato ova poezija i svi njeni poetski, dakle duhovni, intelektualni, meditativni, kontemplativni ili bilo kakvi moreuzi vode u naš Mediteran, upoznajući nas sa nama samima. Mediteran je, dakle, početak, kraj i beskraj svega. To je, rekao bih, prva božija suza radosnica nakon stvaranja svijeta. Istovremeno, Mediteran je jedno beskrajno unutrašnje more, Mare nostrum, živa istorija u nekoj dinamici i pokretu i jedan vječni indigo na kojem je upisan krik našeg rođenja, duh našeg življenja i dah otpora jednom besmislenom, prolaznom i vremenski neumitnom životu.
Pjesnik doživljava Sredozemlje kao planetu, kao lični i književni fatum, a svoju poeziju kvalifikuje kao nepripadanje regulama ili kanonima. To je poezija naviganja prema samom sebi, zaključio je Jovanović. Tokom tri decenije stvaralaštva i brodarenja Mediteranom spajao je, kako sam navodi i univerzalno i lokalno, a u poetski okean ulivao  istom mjerom i intezitetom onu dionizijsku raskoš Mediterana i njenu apolonijsku čistotu. Kohezivno tkivo njegovog pjesničkog opusa je more karnevalskoga, jer je ono, prema njegovim riječima, najdublje i najljepše. U  odnosu na Mediteran vizuelnog identiteta koji je odredio početke njegovog pjesničkog stvaralaštva, Jovanović, ipak, ističe prevalenciju Mediterana sopstva, beskonačnosti  i slobode iako se ova dva segmenta međusobno slažu, sintetišu i u simbiozi žive.
Posvetu  ovom mediteranskom poeta laureatusu napisao je i Predrag Matvejević, hrvatski i bosanskohercegovački pisac i publicist – Da sam prije imao u ruci tvoje knjige, neke bi stranice moga Brevijara bile drukčije, bolje. Rado te čitam već od prije i mislim – evo prvaka onih koji će poslije mene, bolje od mene, reći sve što treba o Jadranu i Mediteranu.
Stihove iz poznatih Kastelovih pjesama (Vino od naranči, Izbavljenje, Pozivnica za ronjenje, Deset morskih zapovijesti…) kazivao je profesor Mihailo Perošević, a program je upotpunjem klavirskom pratnjom Matije Bulajića, učenika Muzičke škole Dara Čokorilo.

Događaj je dio novembarskog repertoara Nikšićka kulturna scena , a u organizaciji JU Narodna biblioteka Njegoš pod pokroviteljstvom Vlade Crne Gore, Ministarstva kulture i Opštine Nikšić.

 

Jelena Jovović

Izvještaje elektronskih i štampanih medija sa ove promocije možete pogledati ovdje, ovdje1, ovdje2, ovdje3

 

Izvještaj Radiotelevizije Nikšić sa promocije možete pogledati ovdje.


Ostavite odgovor

Popunite detalje ispod ili pritisnite na ikonicu da biste se prijavili:

WordPress.com logo

Komentarišet koristeći svoj WordPress.com nalog. Odjavite se /  Promeni )

Google photo

Komentarišet koristeći svoj Google nalog. Odjavite se /  Promeni )

Slika na Tviteru

Komentarišet koristeći svoj Twitter nalog. Odjavite se /  Promeni )

Fejsbukova fotografija

Komentarišet koristeći svoj Facebook nalog. Odjavite se /  Promeni )

Povezivanje sa %s

%d bloggers like this: